Sốt, ho, chảy nước mũi, mắt đỏ… là những biểu hiện thường gặp khi trẻ bị cảm cúm hoặc các bệnh nhiễm siêu vi đường hô hấp. Tuy nhiên, đây cũng chính là những dấu hiệu xuất hiện trong giai đoạn đầu của bệnh sởi, khiến nhiều phụ huynh dễ nhầm lẫn và bỏ lỡ thời điểm theo dõi quan trọng.
Trong bối cảnh số ca mắc sởi đang gia tăng tại nhiều địa phương, việc nhận biết sớm các dấu hiệu của bệnh có ý nghĩa quan trọng trong theo dõi, chăm sóc và hạn chế nguy cơ lây lan trong cộng đồng.
Người mắc sởi có khả năng lây bệnh từ khoảng 4 ngày trước khi xuất hiện ban đến 4 ngày sau khi nổi ban. Điều này giải thích vì sao bệnh dễ bùng phát trong cộng đồng, đặc biệt tại trường học, nhà trẻ hoặc những nơi đông người.
Vì sao sởi dễ bị nhầm với cảm cúm?
Theo Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh Sởi của Bộ Y tế, ở giai đoạn khởi phát (giai đoạn viêm long), người bệnh thường có các biểu hiện:
- Sốt cao.
- Chảy nước mũi.
- Viêm kết mạc (mắt đỏ).
- Mệt mỏi, quấy khóc ở trẻ nhỏ.
Đây đều là những triệu chứng rất giống với cảm cúm hoặc các bệnh nhiễm siêu vi đường hô hấp thông thường nên nhiều phụ huynh khó nhận biết trẻ đang mắc sởi trong những ngày đầu.
Dấu hiệu nào giúp nhận biết bệnh sởi?
1. Mắt đỏ kèm chảy nước mắt
Bên cạnh sốt và các triệu chứng hô hấp, trẻ mắc sởi thường có biểu hiện viêm kết mạc khiến mắt đỏ và chảy nước mắt. Đây là một trong những dấu hiệu thường gặp trong giai đoạn đầu của bệnh.
2. Xuất hiện hạt Koplik trong miệng
Một số trẻ có thể xuất hiện các hạt nhỏ màu trắng xám bên trong niêm mạc má, được gọi là hạt Koplik.
Hạt Koplik là dấu hiệu đặc trưng của sởi nhưng không phải trường hợp nào cũng quan sát được. Vì vậy, việc không xuất hiện hạt Koplik không đồng nghĩa với việc trẻ không mắc sởi.
3. Ban đỏ xuất hiện sau giai đoạn khởi phát
Ban sởi thường xuất hiện sau 3 – 5 ngày sốt, nổi từ sau tai, chân tóc hoặc vùng mặt rồi lan xuống thân mình và tứ chi. Đây là dấu hiệu giúp phân biệt bệnh sởi với nhiều bệnh hô hấp thông thường khác.
Khi nào cần đưa trẻ đi khám?
Phụ huynh nên đưa trẻ đến cơ sở y tế khi:
- Sốt 48 giờ trở lên hoặc sốt cao uống thuốc hạ sốt khó hạ.
- Ho nhiều.
- Mắt đỏ kèm chảy nước mắt.
- Xuất hiện ban đỏ trên da.
- Bỏ bú, bỏ ăn hoặc uống kém.
- Trẻ mệt nhiều hoặc có biểu hiện bất thường.
Đặc biệt, nếu trẻ có tiếp xúc với người mắc hoặc nghi mắc sởi, phụ huynh cần thông báo với nhân viên y tế khi đưa trẻ đi khám.
Sởi có thể gây biến chứng gì?
Mặc dù phần lớn trẻ có thể hồi phục nếu được chăm sóc đúng cách, bệnh sởi vẫn có nguy cơ gây ra các biến chứng như:
- Viêm tai giữa.
- Tiêu chảy.
- Viêm phổi.
- Viêm não.
Trong các biến chứng của sởi, viêm phổi là nguyên nhân tử vong thường gặp nhất ở trẻ em.
Nguy cơ biến chứng thường cao hơn ở trẻ dưới 12 tháng tuổi, trẻ suy dinh dưỡng, người suy giảm miễn dịch, phụ nữ mang thai và những trường hợp chưa được tiêm chủng đầy đủ.
Tiêm chủng vẫn là biện pháp phòng bệnh quan trọng
Theo khuyến cáo của ngành y tế, tiêm chủng đầy đủ và đúng lịch là biện pháp hiệu quả để phòng ngừa bệnh sởi.
Ngoài ra, phụ huynh nên:
- Giữ vệ sinh cá nhân cho trẻ.
- Rửa tay thường xuyên.
- Hạn chế đưa trẻ đến nơi đông người khi có dịch bệnh.
- Theo dõi sức khỏe trẻ và đưa trẻ đi khám khi có dấu hiệu bất thường.
Lời khuyên từ bác sĩ
Những ngày đầu của bệnh sởi thường rất dễ bị nhầm với cảm cúm thông thường. Khi trẻ có biểu hiện sốt, ho, chảy nước mũi, mắt đỏ hoặc xuất hiện ban đỏ trên da, phụ huynh không nên chủ quan mà cần theo dõi sát diễn tiến của trẻ và đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám khi cần thiết.
Các bác sĩ tại khoa Nhi – Đơn nguyên sơ sinh, Bệnh viện Đa khoa Hồng Hưng luôn khuyến khích phụ huynh đưa trẻ đi khám sớm khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc sởi, đặc biệt ở trẻ nhỏ, trẻ chưa được tiêm chủng đầy đủ hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao, nhằm kịp thời phát hiện biến chứng và được tư vấn chăm sóc phù hợp.
Bài viết được tham vấn chuyên môn bởi: ThS.BS. Nguyễn Thanh Phước
Phó khoa Nhi – Đơn nguyên sơ sinh, Bệnh viện Đa khoa Hồng Hưng
Tài liệu tham khảo
- Bộ Y tế. (2014). Quyết định số 1327/QĐ-BYT ngày 18 tháng 4 năm 2014 về việc ban hành Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị bệnh Sởi.
- Bệnh viện Nhi Trung ương. (2025, April 1). Cập nhật diễn biến bệnh sởi và các biện pháp chủ động ứng phó tại Bệnh viện Nhi Trung ương.
Theo dõi Fanpage Sống khỏe cùng Hồng Hưng để cập nhật kiến thức y khoa bổ ích.
- Qua Hotline: (0276) 3836 991 – 0941 6969 39
- Qua ứng dụng “BV Hồng Hưng – Đăng ký Khám bệnh”: Trên CH Play (Android) & Trên App Store (iOS)
——————————————————
BỆNH VIỆN ĐA KHOA HỒNG HƯNG
Thời gian hoạt động: Khám ngoại trú từ Thứ hai đến Chủ nhật hàng tuần, buổi sáng 6h00 – 12h00, buổi chiều 13h00 – 16h00, ngoài giờ: 16h – 19h | Cấp cứu: 24/7
- Địa chỉ: 82 Phạm Văn Đồng, Hiệp Long, Thanh Điền, Tây Ninh
- Hotline: 0276 3836 991 – 0941 696 939
- Email: dichvukhachhang@honghunghospital.com.vn
- Fanpage: